Kỹ thuật cập nhật BIOS/UEFI cho máy tính
Cập nhật BIOS (Basic Input/Output System) hoặc UEFI là một quy trình kỹ thuật nhạy cảm giúp cải thiện tính ổn định của hệ thống, hỗ trợ các dòng CPU mới và vá các lỗ hổng bảo mật ở cấp độ phần cứng. Tuy nhiên, nếu thực hiện sai cách, quy trình này có thể khiến bo mạch chủ bị lỗi hoàn toàn.
Dưới đây là lộ trình thực hiện an toàn và chuyên nghiệp.
1. Xác định phiên bản BIOS hiện tại
Trước khi cập nhật, bạn cần biết phiên bản hiện tại để đối chiếu với bản mới nhất từ nhà sản xuất.
Thực hiện: Nhấn
, nhậpWindows + R và nhấn Enter.msinfo32 Thông số cần chú ý: Tìm dòng BIOS Version/Date và BaseBoard Product (Mã bo mạch chủ).
2. Chuẩn bị trước khi cập nhật (Cực kỳ quan trọng)
Nguồn điện ổn định: Nếu là Laptop, hãy cắm sạc và đảm bảo pin trên 50%. Đối với PC, lý tưởng nhất là sử dụng bộ lưu điện (UPS) để tránh mất điện đột ngột.
Định dạng USB: Sử dụng một ổ USB nhỏ (thường dưới 32GB) và định dạng về chuẩn FAT32. Đây là định dạng duy nhất mà hầu hết các giao diện BIOS có thể nhận diện.
Sao lưu dữ liệu: Dù hiếm khi mất dữ liệu, nhưng việc thiết lập BIOS về mặc định sau khi cập nhật có thể thay đổi cấu hình khởi động (Boot priority).
3. Tải bản cập nhật từ nguồn chính thống
Tuyệt đối không tải BIOS từ các trang web bên thứ ba.
Truy cập trang hỗ trợ (Support) của nhà sản xuất bo mạch chủ (ASUS, MSI, Gigabyte, ASRock) hoặc hãng Laptop (Dell, HP, Lenovo).
Nhập chính xác mã model đã tìm được ở bước 1.
Tải tệp tin BIOS mới nhất, giải nén và sao chép tệp tin đó (thường có định dạng .CAP, .BIO, hoặc .ROM) vào thư mục gốc của USB.
4. Các phương thức thực hiện cập nhật
Phương thức A: Sử dụng công cụ Flash trong BIOS (Khuyên dùng) Đây là cách an toàn nhất vì nó không phụ thuộc vào sự ổn định của hệ điều hành Windows.
Cắm USB vào cổng trên bo mạch chủ.
Khởi động lại máy và nhấn phím
,F2 hoặcDel để vào BIOS/UEFI.F12 Tìm các công cụ như EZ Flash (ASUS), M-Flash (MSI), Q-Flash (Gigabyte) hoặc Instant Flash (ASRock).
Chọn tệp tin BIOS từ USB và xác nhận cập nhật.
Phương thức B: Sử dụng tính năng BIOS Flashback (Dành cho PC cao cấp) Một số bo mạch chủ hiện đại cho phép cập nhật BIOS ngay cả khi chưa lắp CPU hoặc RAM.
Cắm USB vào đúng cổng có ghi chữ "BIOS" ở mặt sau.
Nhấn và giữ nút BIOS Flashback cho đến khi đèn LED bắt đầu nhấp nháy. Quá trình hoàn tất khi đèn ngừng nháy.
Phương thức C: Cập nhật trực tiếp từ Windows Nhiều hãng (như Dell, HP) cung cấp tệp .exe chạy trực tiếp trong Windows.
Lưu ý: Hãy đóng tất cả các ứng dụng đang chạy trước khi thực hiện để tránh treo máy giữa chừng.
5. Hoàn tất và cấu hình lại
Sau khi quá trình chạy thanh tiến độ (Progress bar) đạt 100%, máy tính sẽ tự động khởi động lại nhiều lần.
Truy cập lại BIOS để kiểm tra xem phiên bản mới đã được áp dụng chưa.
Chọn Load Optimized Defaults (Tải thiết lập mặc định tối ưu) để đảm bảo hệ thống chạy ổn định với các đoạn mã mới.
Kích hoạt lại các tính năng cần thiết như XMP/EXPO (cho RAM) hoặc Secure Boot.